የቴሌብር ስክሪንሾት በሐሰት ሊሠራ ይችላል?

አዎ። የፎቶ ማስተካከያዎች እና የሐሰት ደረሰኝ መተግበሪያዎች ከእውነተኛው ጋር አንድ የሚመስል «ክፍያ ተሳክቷል» ስክሪን ይሠራሉ። ለዚህ ነው ማረጋገጫው ስክሪንሾቱ ሳይሆን በቴሌብር ያለው የክፍያ መዝገብ መሆን ያለበት።

በደንበኛው ስልክ ላይ ያለው SMS የክፍያ ማረጋገጫ ነው?

አይደለም። በደንበኛው ስልክ ላይ የሚታይ ወይም ወደ እርስዎ የተላከ SMS እንዲሁ ሊስተካከል ወይም በሐሰት ሊሠራ ይችላል። ተቀባዩን ሂሳብ ወይም የዚያን የግብይት መለያ ይፋዊ ደረሰኝ ያረጋግጡ።

ክፍያው ካልተረጋገጠ ምን ማድረግ አለብኝ?

ዕቃውን አይስጡ። ምን እንዳልተዛመደ፣ ለምሳሌ መጠኑ ወይም ተቀባዩ፣ ለደንበኛው በእርጋታ ይንገሩ፤ በፊትዎ እንደገና እንዲከፍልም ይጠይቁ። ማጭበርበር ነው ብለው ካመኑ ዝርዝሩን ይያዙና ለፖሊስ ያመልክቱ።

እነዚሁ ማረጋገጫዎች ለንግድ ባንክ ዝውውሮችም ይሠራሉ?

አዎ። የንግድ ባንክ ዝውውርም እነዚሁን አራት ማረጋገጫዎች ይፈልጋል፦ የእርስዎ ሂሳብ፣ ትክክለኛ መጠን፣ አሁን የተከፈለ እና ከዚህ በፊት ያልዋለ። ሀቅ እነዚህን ለንግድ ባንክ፣ ለCBE Birr፣ ለM-Pesa እና ለሌሎቹ ባንኮችና ዋሌቶችም ያካሂዳል።

የሐሰት የቴሌብር ክፍያ ስክሪንሾትን እንዴት መለየት ይቻላል

የቴሌብር ስክሪንሾት የሚያረጋግጠው አንድ ሰው በስልኩ ላይ ፎቶ እንደነበረው ብቻ ነው። የሐሰት ክፍያዎች እንዴት እንደሚሠሩ፣ ልብ ሊሏቸው የሚገቡ ምልክቶች እና ጉዳዩን የሚለየው ብቸኛ ማረጋገጫ፦ በቴሌብር ራሱ ያለው የክፍያ መዝገብ።

ለመጨረሻ ጊዜ የተሻሻለው: 2026-11-13

የሐሰት ስክሪንሾቶች ለምን ይሠራሉ

ካውንተሩ ሥራ በዝቶበታል፣ ሰልፍ አለ፣ ደንበኛውም ቸኩሏል። የሐሰት «ክፍያ ተሳክቷል» ስክሪን በፎቶ ማስተካከያ ወይም በሐሰት ደረሰኝ መተግበሪያ በሰከንዶች ይሠራል፤ ቀድሞ እውነት የነበረ ደረሰኝም በቀላሉ እንደገና ሊቀርብ ይችላል።

ሁለቱም ልክ እንደ እውነተኛው ይመስላሉ። ካሸሩ የለመዳቸውን የቴሌብር ቀለሞች፣ አረንጓዴ ምልክት እና መጠን ያያል፤ ዕቃውንም ይሰጣል።

አራት ዓይነት የሐሰት ክፍያዎች

የተስተካከለ ስክሪንሾት፦ መጠኑ፣ የተቀባዩ ስም ወይም ሰዓቱ የተቀየረበት እውነተኛ ደረሰኝ።
የተፈበረከ ስክሪን፦ ጨርሶ ላልተፈጸመ ክፍያ መተግበሪያ ወይም ቅጽ የሚሠራው «ክፍያ ተሳክቷል» ስክሪን።
እንደገና የቀረበ ደረሰኝ፦ ቀደም ሲል የተፈጸመ እውነተኛ ክፍያ፣ በእርስዎ ወይም በሌላ ሱቅ እንደገና የቀረበ።
የተሳሳተ ተቀባይ፦ ወደ እርስዎ ሳይሆን ወደ ሌላ ሰው ቁጥር ወይም ሂሳብ የሄደ እውነተኛ ክፍያ።

በስክሪኑ ላይ ያሉ የማስጠንቀቂያ ምልክቶች

መጠኑ፣ ስሙ ወይም ሰዓቱ ከሌላው የስክሪኑ ክፍል በትንሹ በተለየ ፊደል፣ መጠን ወይም ቦታ ተጽፏል።
የተቀባዩ ስም የሱቅዎ የተመዘገበ ስም አይደለም።
ሰዓቱ የአሁኑ አይደለም፦ ከአንድ ሰዓት በፊት፣ ትናንት ወይም ባለፈው ሳምንት ነው።
ደንበኛው የራሱን የቴሌብር መተግበሪያ ሳይሆን ፎቶ፣ የተላከለት ምስል ወይም ከጋለሪ የወጣ ሥዕል ያሳያል።
የግብይት መለያ ቁጥሩ (Transaction ID) የለም፣ ተቆርጧል ወይም የቴሌብር መለያ አይመስልም (10 ፊደላትና ቁጥሮች፣ ለምሳሌ CJK4QX8LMA)።
የማቻኮል ጫና፦ «ቶሎ በሉ፣ ታክሲው እየጠበቀኝ ነው።»

ከእነዚህ አንዳቸውም ምንም አያረጋግጡም። ጥሩ የሐሰት ስክሪን አንዳቸውንም አያሳይም፤ የታማኝ ደንበኛ ስክሪንሾትም እንግዳ ሊመስል ይችላል። እነዚህን ለማረጋገጥ ምክንያት እንጂ ራሳቸው ማረጋገጫ አድርገው አይውሰዷቸው።

ጉዳዩን የሚለዩት አራቱ ማረጋገጫዎች

ወደ እርስዎ ሂሳብ ገብቷል፦ ተቀባዩ ከሱቅዎ የቴሌብር ቁጥሮች ወይም የባንክ ሂሳቦች አንዱ ነው።
መጠኑ ትክክል ነው፦ ደንበኛው ከሚከፍለው በፍጹም አያንስም።
አሁን ተከፍሏል፤ ባለፈው ሳምንት አይደለም።
ከዚህ በፊት ጥቅም ላይ አልዋለም፤ በእርስዎም ሆነ በሌላ ሱቅ።

የመጀመሪያዎቹን ሦስቱን ቴሌብር ራሱ ለዚያ የግብይት መለያ በሚሰጠው ደረሰኝ ላይ ማረጋገጥ ይችላሉ። አራተኛው በእጅ ከባድ ነው፦ እስከ ዛሬ የተቀበሉትን እያንዳንዱን መለያ ቁጥር ዝርዝር ይጠይቃል።

የቴሌብር ክፍያን ራስዎ እንዴት ማረጋገጥ ይችላሉ

የግብይት መለያ ቁጥሩን ይጠይቁ። በደንበኛው የቴሌብር ማረጋገጫ ስክሪን ላይ እና ቴሌብር በላከለት SMS ውስጥ ይገኛል።
ክፍያውን በተቀባዩ በኩል ይፈልጉ፦ የሱቅዎን ክፍያዎች በሚቀበለው የቴሌብር ሂሳብ ውስጥ ወይም ያ ሂሳብ በሚያገኘው SMS ውስጥ።
ተቀባዩን፣ መጠኑን እና ሰዓቱን ከጠበቁት ጋር ያነጻጽሩ።
አንድ ዓይነት መለያ ቁጥር ሁለት ጊዜ እንዳይቀበሉ ቁጥሩን በደብተር ይመዝግቡ።

ይህ ይሠራል፤ ግን ለእያንዳንዱ ክፍያ አንድ ወይም ሁለት ደቂቃ ይወስዳል፤ ካሸሩም አብዛኛውን ጊዜ የባለቤቱን ስልክ ወይም SMS ማየት አይችልም።

ሀቅ ይህንን በሰከንዶች እንዴት ያደርጋል

ካሸሩ የደንበኛውን ስክሪን ፎቶ ያነሳል ወይም ይስካናል፣ አለበለዚያ የግብይት መለያውን ይጽፋል። ሀቅ መለያውን በስልኩ ላይ ያነባል፣ ይፋዊውን ደረሰኝ ከቴሌብር ያመጣል፣ አራቱንም ማረጋገጫዎች ያካሂዳል፤ በሀቅ ላይ ባሉ ሁሉም ሱቆች ደረሰኙ ቀድሞ ጥቅም ላይ መዋሉን ጨምሮ።

አረንጓዴ ማለት ገንዘቡ ሂሳብዎ ውስጥ ነው ማለት ነው። ቀይ ደግሞ ምን እንዳልተዛመደ በትክክል ይናገራል፤ ካሸሩም ደንበኛውን ምን መጠየቅ እንዳለበት ያውቃል።